✿ Kafejka Seniora ✿

Chociaż określenie "chmura obliczeniowa" stało się popularne, to wiele osób ma mgliste pojęcie co właściwie ono oznacza. Tymczasem koncepcja jest całkiem prosta. Zamiast męczyć własny komputer trudnymi zadaniami, użytkownik łączy się z silnymi komputerami w Internecie, a te wykonują całą pracę. Na komputerze osobistym użytkownika ukazuje się jedynie wyświetlany wynik przetwarzania. Trzeba mieć świadomość, że stojące za tym rozwiązaniem technologie są naprawdę zaawansowane. Na szczęście zwykłemu użytkownikowi zbędne są szczegóły techniczne. Uzmysłowienie sobie zaś ogólnej zasady ułatwi korzystanie z tych usług. Do komputera osobistego chyba już każdy się zdążył przyzwyczaić. Wiele osób korzystało z edytorów tekstów i innych programów. Tak się jednak składa, że urządzenia te mają ograniczone parametry, a wymagania rosną. W połowie lat dziewięćdziesiątych XX w. naukowcy zaczęli więc stosować systemy składające się z wielu połączonych ze sobą komputerów. Komputery te dz...

Niektórzy ludzie używają słowa plik, a jednak z kontekstu rozmowy wynika, że nie rozumieją tego, o czym właściwie mówią. Dotyczy to również innych słów z żargonu komputerowego. Niestety, żargonu komputerowego trzeba się uczyć tak jak obcego języka. Od podstaw. Dodatkowym utrudnieniem jest to, że trzeba sobie przyswoić znaczenie danego słowa. Przy językach naturalnych pojęcia najczęściej są dobrze znane: koń, samochód, dom. Trzeba tylko nauczyć się brzmienia i pisowni: horse, car, house. W przypadku słów dotyczących komputera, oprócz brzmienia i pisowni trzeba jeszcze zrozumieć znaczenie. A w wielu przypadkach są to pojęcia, wobec których użytkownicy nie odnajdują analogów we wcześniej ukształtowanych zasobach wiedzy. Pocieszający jest jedynie fakt, że w porównaniu z językiem naturalnym liczba pojęć i słów specjalistycznych jest niewielka. Jednym z podstawowych słów używanych w świecie komputerów jest plik. Jaka treść kryje się pod słowem plik? Definicja pliku - za Wikipedią - ...

Słowo interfejs od angielskiego "interface". Jest bardzo ważne w żargonie komputerowym. Ze względu na pochodzenie od języka angielskiego nie wywołuje skojarzeń z innymi wyrazami. Polskie określenie to "sprzęg". Tu mogą już przychodzić na myśl słowa pochodne typu: sprzęganie, sprzęgać, łączyć itp. Tym niemniej słowo sprzęg przyjęło się bardzo słabo i chyba wszyscy używają interfejs. Używa się go w dwóch odmianach: oryginalnej angielskiej pisowni – interface, oraz spolszczonej – interfejs. Wymowa jest zgodna z pisownią polską. Skąd to słowo się wzięło. Inter – znaczy pomiędzy, face – znaczy twarz, oblicze. Angielskojęzyczni twórcy komputerowi ukuli to słowo na oznaczenie systemu urządzeń służących komunikacji pomiędzy komputerem i użytkownikiem. Przyjęło się i jest powszechnie używane w takim znaczeniu.   Interfejs jest to po prostu wszystko co pozwala na porozumiewanie się człowieka z maszyną. Do urządzeń interfejsu zaliczają się więc głośniki, mikrofo...

Każdą informację można zapisać zapisać za pomocą symboli, znaków. Słowa, czyli symbole dźwiękowe, wyrazy – symbole graficzne są przykładami przetwarzania informacji. Komputer jest maszyną, urządzeniem. Jest wyspecjalizowanym urządzeniem do przetwarzania informacji. Co waże, jest maszyną programowalną. Oznacza to, że jedna i ta sama maszyna może być wykorzystana w różny sposób. Naukowcy mogą się nim posłużyć do analizy badań, wojsko do obliczania lotu pocisków, a przeciętny obywatel do nauki i rozrywki. Komputer może odtwarzać dźwięki i wyświetlać obrazy. Daje ogromne możliwości do wykorzystania w rozrywce np. grach i filmach.

Po zalogowaniu się do serwisu Gmail i otwarciu okna programu wyświetlony jest widok Odebrane.  Z lewej strony ekranu, pod przyciskiem Utwórz, wyświetlona zostaje lista wyrazów. Tworzą one panel nawigacyjny, a każdy jest aktywnym przyciskiem, który przełącza na widok opisany w poleceniu. Nazwy przycisków są po prostu nazwami folderów, lub etykiet przypisanych do danej kategorii wiadomości. Kliknięcie na różne polecenia nawigować w serwisie, czyli przechodzić pomiędzy widokami zawartości różnych folderów. Odebrane - są to wiadomości nadesłane do skrzynki, których użytkownik nie przeniósł do innego folderu. Mogą być przeczytane lub nie. Przeczytane są wyświetlane pogrubioną czcionką, a te które były już otwarte - czcionką zwykłą. Oczywiście słowo przeczytane należy rozumień umownie. Faktycznie chodzi o to, czy dana wiadomość była otwarta, lub oznaczona jako przeczytana.

Google dostarcza wielu usług. Jedną z najbardziej popularnych jest serwis poczty elektronicznej, który działa od 2004 roku i obecnie korzysta z niego około pół miliarda użytkowników. Wśród innych usług jest Kalendarz Google, oraz Google +.  Programy Google są ze sobą powiązane  i niektóre funkcje z różnych usług się zazębiają. W przypadku Gmail i Kalendarza Google wspólną funkcją są listy zadań. Listy zadań to system notowania wydarzeń i planów skorelowany z kalendarzem. Możliwość edycji list z dwóch różnych programów pozwala użytkownikowi na lepszą organizację pracy i kontrolę nad terminowym wykonywaniem zaplanowanych działań.

Użytkownik Internetu ma do wyboru wiele serwisów oferujących usługi poczty elektronicznej, popularnie zwanej e-mailem. Większość usług jest oferowanych bezpłatnie. Ceną za darmowe korzystanie jest najczęściej konieczność zamykania wyskakujących okienek i banerów reklamowych.  Pod tym względem Gmail wyróżnia się pozytywnie na tle konkurencji.Reklam w Gmailu prawie nie ma. A jeśli już, to są one bardzo dyskretne i nie przeszkadzają w normalnym korzystaniu z usługi. Co więcej reklamy te są w sposób inteligentny korelowane z treścią wysyłanych wiadomości, i czasem mogą dopomóc w rozwiązaniu dylematów użytkownika. Również pod względem bezpieczeństwa serwis Gmail spełnia najwyższe standardy. Jest to system poczty, gdzie wszystko jest przechowywane na serwerach zewnętrznych, a tylko na polecenie użytkownika załączone pliki są zapisywane lokalnie na dysku komputera. Przed takim zapisaniem pliki zawsze są skanowane pod kątem wirusów i dopiero, kiedy system potwierdzi bezpiecze...

Dla osób, które nie mają dużej wprawy w obsłudze klawiatury, korzystanie z dyktowania, zamiast wprowadzania z liter klawiatury, może być bardzo dobrym rozwiązaniem. Osiągnięcie dobrej sprawności w obsłudze klawiatury wymaga pracy i naprawdę dużo czasu. Osoby piszące tzw. metodą bezwzrokową trenują setki godzin, aby osiągnąć biegłość. Tymczasem nauczenie się i osiągnięcie wprawy w pisaniu głosowym to sprawa najwyżej kilkudziesięciu minut. A dla osób mających doświadczenie w obsłudze komputera - zaledwie kilku. Pisanie głosowe jest jedną z możliwości tworzenia tekstu oferowaną przez program Dokumenty Google. Podczas dyktowania należy zachować jedynie kilka podstawowych i jasnych zasad. Należy mówić wyraźnie i z normalną prędkością, a w otoczeniu powinna być zachowana cisza. Hałas może zakłócić funkcjonowanie rozpoznawania mowy.  W języku polskim narzędzie pisania głosowego nie obsługuje interpunkcji. Dlatego przecinki, kropki i inne znaki należy wprowadzić ręcznie po pod...

Atrybut to słowo popularne w żargonie komputerowym. Inaczej mówiąc jest to właściwość, cecha, wyróżnik. Atrybuty to, oprócz wielkości, kroju i koloru, również takie własności czcionki jak pogrubienie, pochylenie (kursywa) i podkreślenie. Opcje te wybiera się za pomocą przycisków. Pierwszy jednoklik włącza atrybut, a drugi jednoklik wyłącza. Osoby piszące dużo tekstów zazwyczaj posługują się skrótami klawiaturowymi: Ctrl+B,(bold) Ctrl+I,(italic) Ctrl+U (underlined). Dzieje się tak, że skróty klawiaturowe, choć nie są intuicyjne, to jednak w praktyce są dużo bardziej ergonomiczne w stosowaniu. 

Kolor czcionki wybieramy z palety kolorów. Oprócz czcionki można pokolorować też tło tekstu tzw. podświetlenie. Paleta kolorów jest  taka sama dla rysunków, prezentacji i dokumentów Google. Posiada opcję “niestandardowe”. Użycie jej umożliwia zmianę jasności odcienia w sposób dowolny, według wyboru użytkownika. 

Tekst na stronie możemy rozmieścić w dwóch kierunkach - w pionie i w poziomie.  Do rozmieszczenia w pionie używamy klawiszy Enter i Backspace. Klawisz Enter dodaje nowy wiersz. Jeśli pozostawimy ten wiersz pusty, to w ten sposób utworzymy pustą przestrzeń nad lub pod akapitem tekstu. Klawiszem Backspace możemy puste wiersze usuwać.  W kierunku poziomym tekst rozmieszczamy za pomocą narzędzia “wyrównanie”. Ikon przycisków sugerują wygląd tekstu po ich użyciu. Podczas wskazania przycisku wyświetla się podpowiedź jakim skrótem klawiszowym możemy wykonać tę samą czynność. W różnych programach skróty klawiaturowe mogą się nieco różnić. 

Wielkość czcionki wybieramy z rozwijanej listy opcji, na której wyświetlone są wielkości w punktach. Po wybraniu wielkości zmienia się wysokość kursora tekstowego. Dzięki temu od razu widać jak dużą czcionką będzie zapisany tekst.  Wielkość możemy też zmieniać bardzo łatwo po napisaniu treści. Wystarczy zaznaczyć wybrany fragment i ponownie dostosować wielkość znaków.

Czasem zachodzi potrzeba, aby wyświetlić treść w dwóch oknach obok siebie. Użytkownik ma dostęp do dwóch dokumentów jednocześnie. Jest to szczególnie przydatne kiedy użytkownik się nauczyć jakiejś czynności, a instrukcję ma zapisaną w innym programie. Czasem chce przenosić coś między folderami itp. Wtedy wyświetlenie dwóch okien obok siebie ułatwia znacznie pracę. Robi się to bardzo łatwo. Należy uchwycić belkę i przesunąć kursorem całkowicie do bocznej krawędzi. Kiedy kursor dotyka krawędzi pojawia się cień. Zwolnienie przycisku myszy spowoduje wyświetlenie okna na połówce ekranu. Na drugiej połówce można wyświetlić drugie okno.  Jeśli użytkownik chce kartę z przeglądarki otworzyć w osobnym oknie, to wystarczy “wydrzeć” tę kartę i ustawić z boku na pustym obszarze ekranu.

Każdy krój czcionki ma swoją unikalną nazwę. Ogólnie dzielimy czcionki na szeryfowe i bezszeryfowe. Przykładem czcionki szeryfowej jest Georgia, a bezszeryfowej jest Verdana. W rozwijanej liście nazwa czcionki jest napisana odpowiadającym jej krojem. Krój czcionki możemy wybrać zanim zaczniemy pisać. Wtedy podczas pisania od razu wstawiane są litery w wybranym kroju. Ale zawsze możemy zmienić, po zaznaczeniu tekstu i jednokliku lewym klawiszem na wybranej opcji.

Formatowanie tekstu, to jak sugeruje nazwa ustalenie formy - kształtu, ostatecznego wyglądu - dla napisanej treści. Formatowanie jest ostatnią czynnością podczas tworzenia tekstu - przed ewentualnym wydrukiem.  Na formatowanie tekstu składają się następujące elementy: - wielkość czcionki - krój i atrybuty czcionki - kolor czcionki - rozmieszczenie akapitów i bloków tekstu

“Złap i upuść” to jedna z najczęściej wykonywanych czynności podczas obsługi komputera. Zazwyczaj odbywa się podczas porządkowania plików, czyli umieszczania ich w odpowiednich folderach, Również przy zmianie wielkości okna, w programach graficznych, w edytorach fotografii, wideo, itp. Jest czynnością bardzo intuicyjną i łatwą do nauczenia się.   Od “kopiuj, wklej” różni się tym, że w lokalizacji źródłowej - często - nie pozostawia oryginału. Jest raczej odpowiednikiem polecenia “wytnij, wklej”. Istotą tej czynności jest przytrzymanie wciśniętego lewego klawisza myszki. Po wskazaniu określonego punku na ekranie, wciśnięcie i przytrzymanie wciśniętego lewego klawisza powoduje jakby “złapanie” czegoś, co się znajdowało w tym punkcie. (ikona, uchwyt ramki w programie graficznym, itp.) Przesunięcie myszy z wciśniętym klawiszem spowoduje przesunięcie uchwyconego obiektu. Bardzo użyteczne i uniwersalne działanie.

"Kopiuj i wklej" to jedna z najczęściej wykonywanych czynności przy użyciu komputera. Przydatna jest wtedy, kiedy chcemy zrobić nową wersję jakiegoś pliku np. dodać napis na zdjęciu, zmienić coś w tekście itp, ale oryginalny plik ma pozostać w niezmienionej formie. Bardzo często kopiujemy coś z internetu i wklejamy na swoim komputerze.  Działanie “kopiuj wklej” można wykonać na kilka sposobów. Najbardziej intuicyjny jest chyba ten przy użyciu klawiszy myszki. Wskazujemy plik, który chcemy skopiować. Klikamy jeden raz prawym. Z rozwiniętej listy wybieramy opcję “kopiuj” i klikamy jeden raz lewym. Umieszczamy kursor w miejscu docelowym. Klikamy jeden raz prawym. Z rozwijanej listy wybieramy opcję “wklej”. Klikamy jeden raz lewym.

Dla osób, które z komputerem nie miały nigdy do czynienia, nawet tak proste urządzenie jak myszka wydaje się być czymś tajemnym. Tymczasem sprawa jest prosta. Myszka jest przedmiotem dobrze ukształtowanym do trzymania w dłoni. Możemy łatwo myszką przesuwać po blacie stołu lub biurka. Dodatkowo mysz ma dwa przyciski - lewy i prawy. Czasem ma jeszcze kółeczko lub dodatkowy przycisk. Specjalistyczne myszy np. dla graczy mogą wyglądać nieco inaczej. Dla seniora wystarczająca będzie standardowa mysz - z dwoma przyciskami i kółeczkiem. Co robi mysz?  Myszka steruje położeniem kursora na ekranie komputera. Kursor powtarza ruchy naszej ręki trzymającej myszkę. Jak przesuwamy w prawo, to kursor porusza się w prawo. Jak myszkę przesuwamy od siebie, to kursor przesuwa się do góry. Myszkę ciągniemy do siebie, to kursor opuszcza się w dół Kiedy myszka jest nieruchomo, to i kursor jest nieruchomy. Jeśli kursor jest ustawiony na jakimś aktywnym elemencie - ikonie, przycisku itp, to w...

Starsze osoby często z podziwem obserwują jak dzieci w wieku szkolnym z wielką łatwością posługują się komputerem. Są trzy powody dla których się to dzieje. Po pierwsze dzieci z wielką ochotą i zapałem się tym zajmują, bo to ich interesuje. Przykuwa uwagę, wciąga. Po drugie, dzieci już od samego początku mają w szkole zajęcia dotyczące komputera.  Po trzecie - dzieci są beztroskie. Nie zastanawiają się, czy coś zepsują, czy nie. Nie znają przecież pojęcia kosztu. Nie doświadczyły na własnej skórze jak trudno zdobyć pieniądze na coś takiego jak komputer.  Po to aby starsi równie szybko uczyli się obsługi komputera muszą pójść tym tropem. Przede wszystkim przestać się bać. I przestać myśleć - a po co mi to. Zacząć to traktować jako zabawę. Dać się wciągnąć. Po drugie muszą podjąć edukację komputerową. Dobrym początkiem jest uczestniczenie w kursie. Należy też podjąć wysiłek, i od początku uczyć się nowego słownictwa. Nie tylko zapamiętać słowa, ale przede wszystkim zrozumi...

Każdy lubi porządek. Nie każdy potrafi go mieć. Dlatego w komputerach wymyślono bardzo skuteczny system: foldery. Jest to nawiązanie do systemu porządkowania dokumentów w księgowości. Zasada utrzymywania porządku w domu i w komputerze jest taka sama. Jedynie z tą różnicą, że w komputerze wszystko odbywa się łatwo i bez wysiłku. Nie napotyka się oporu materii, ani złośliwości rzeczy martwych. Segregatory, szafy, szuflady, skrzynie, i tym podobne urządzenia mają długość, szerokość, wysokość i wagę. Są materialne ograniczenia. W komputerze te wielkości nie mają żadnego znaczenia. Idea porządkowania według kategorii i hierarchii napotyka jedynie trudności wynikające z braku odpowiednich nawyków i dobrego rozumienia terminologii. Wiele osób starszych nie jest obeznanych ze słownictwem fachowym i najzwyczajniej w świecie nie rozumie o czym mowa. Aby temu zaradzić można prosto, na zasadzie analogii, przedstawić kilka podstawowych pojęć.